Η εικόνα των σχολείων μας αποτελεί τον πιο αδιάψευστο καθρέφτη των κοινωνικών και δημογραφικών αλλαγών. Η νέα έρευνα της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ) για τη Δευτεροβάθμια Γενική και Επαγγελματική Εκπαίδευση (λήξη σχολικού έτους 2023/2024) έρχεται να αποτυπώσει με ψυχρούς αριθμούς την πραγματικότητα στα Γυμνάσια και τα Λύκεια της χώρας.
Εστιάζοντας στην Περιφέρεια Πελοποννήσου, τα δεδομένα αποκαλύπτουν μια περιοχή που διατηρεί σταθερές εκπαιδευτικές δομές, παρά τις δημογραφικές πιέσεις.
Η εικόνα στα Γυμνάσια της Πελοποννήσου
Σύμφωνα με την ανάλυση των πινάκων της ΕΛΣΤΑΤ, η Πελοπόννησος καλείται να διαχειριστεί τις εκπαιδευτικές της ανάγκες σε ένα περιβάλλον μεγάλης γεωγραφικής διασποράς. Στο μέτωπο των υποδομών, φαίνεται πως αντέχει.
- Σχολικές Μονάδες: Κατά το σχολικό έτος 2023/2024, λειτούργησαν 111 Γυμνάσια στην Περιφέρεια Πελοποννήσου. Ο αριθμός αυτός παρέμεινε απόλυτα σταθερός σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά (2022/2023), καταγράφοντας μηδενική μεταβολή (0,0%). Αυτό δείχνει μια προσπάθεια της πολιτείας να μην κλείσει περιφερειακά σχολεία, παρά την όποια μείωση του πληθυσμού.
- Διδακτικό Προσωπικό: Σε ό,τι αφορά τους εκπαιδευτικούς, καταγράφηκε μια μικρή συρρίκνωση. Το διδακτικό προσωπικό στα Γυμνάσια της Πελοποννήσου μειώθηκε από 2.083 (το 2022/2023) σε 2.061 εκπαιδευτικούς (το 2023/2024). Πρόκειται για μια ελαφρά πτώση της τάξης του 1,1%, η οποία ακολουθεί τις ευρύτερες ανακατανομές του προσωπικού.
Την ίδια περίοδο οι εγγεγραμμένοι μαθητές στην Περιφέρεια Πελοποννήσου μειώθηκαν από 16.474 σε 16.170 (-1,8%).
Οι απόφοιτοι μειώθηκαν από 5.181 σε 5.151 (-0,6%).
Συνολικά σε πανελλαδικό επίπεδο, η αναλογία του διδακτικού προσωπικού προς τους μαθητές για το 2023/2024 ανήλθε σε 1 εκπαιδευτικό για κάθε 7,9 μαθητές στα Γυμνάσια, μια πολύ μικρή βελτίωση έναντι της αναλογίας 1 προς 8,1 την προηγούμενη χρονιά. Στην Πελοπόννησο, η διατήρηση των σχολικών μονάδων εγγυάται ότι οι μικρές τάξεις συνεχίζουν να προσφέρουν πιο εξατομικευμένη διδασκαλία.
Η εικόνα στα Λύκεια της Πελοποννήσου
Σχεδόν αμετάβλητη εικόνα παρουσιάζουν τα Λύκεια στην Περιφέρεια Πελοποννήσου για τη λήξη του σχολικού έτους 2023/2024, με τις μεταβολές να κινούνται σε χαμηλά επίπεδα τόσο στον αριθμό των σχολικών μονάδων όσο και στον μαθητικό πληθυσμό.
Ειδικότερα, στην Πελοπόννησο λειτούργησαν 90 Λύκεια το 2023/2024, έναντι 91 το 2022/2023, καταγράφοντας μείωση 1,1% στις σχολικές μονάδες. Το διδακτικό προσωπικό παρέμεινε ουσιαστικά σταθερό, με 1.278 εκπαιδευτικούς το 2023/2024, από 1.276 την προηγούμενη σχολική χρονιά (+0,2%).
Στον μαθητικό πληθυσμό παρατηρείται ήπια αύξηση: οι εγγεγραμμένοι μαθητές στα Λύκεια της Πελοποννήσου ανήλθαν σε 11.875 το 2023/2024, από 11.763 το 2022/2023, σημειώνοντας άνοδο 1,0%. Αντίστοιχα, οι απόφοιτοι αυξήθηκαν από 3.781 σε 3.835, καταγράφοντας θετική μεταβολή 1,4%.
Σε σύγκριση με άλλες Περιφέρειες, η Πελοπόννησος κινείται με χαμηλότερους ρυθμούς αύξησης στον αριθμό των εγγεγραμμένων μαθητών στα Λύκεια. Ενδεικτικά, στην Αττική οι μαθητές αυξήθηκαν κατά 3,0% (από 87.416 σε 90.019), στην Κρήτη κατά 5,2% (από 14.933 σε 15.705), ενώ στο Ιόνιο η αύξηση έφτασε το 5,1% (από 4.970 σε 5.222 μαθητές). Αντίθετα, ορισμένες Περιφέρειες κατέγραψαν στασιμότητα ή οριακές μεταβολές, όπως η Στερεά Ελλάδα με +0,4% (από 10.560 σε 10.607 μαθητές).
Πώς συγκρίνεται η Πελοπόννησος με τα αστικά κέντρα
Τοποθετώντας την Πελοπόννησο στον συνολικό χάρτη της χώρας, η έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ καταδεικνύει τις έντονες ανισότητες μεταξύ κέντρου και περιφέρειας.
Είναι χαρακτηριστικό ότι μόλις μία περιφέρεια, η Αττική, συγκέντρωσε το 35,0% του συνολικού σχολικού πληθυσμού των Γυμνασίων και το εντυπωσιακό 38,1% του πληθυσμού των Λυκείων ολόκληρης της Ελλάδας για τη χρονιά 2023/2024. Η Πελοπόννησος, μαζί με άλλες περιφέρειες όπως η Δυτική Ελλάδα και η Ήπειρος, καλείται να παλέψει με το “θηρίο” της αστυφιλίας, διατηρώντας ζωντανά τα σχολεία της υπαίθρου.
Σε εθνικό επίπεδο μάλιστα, οι αποφοιτήσαντες μαθητές στα Γυμνάσια μειώθηκαν κατά 2,7%, ένα σαφές σημάδι της δημογραφικής κάμψης, παρότι στα Λύκεια σημειώθηκε μια πρόσκαιρη αύξηση.
Πρόκληση η διατήρηση των σχολείων στην ύπαιθρο
Τα επίσημα στατιστικά δεδομένα κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για το μέλλον. Η Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση στην Πελοπόννησο δεν πάσχει από έλλειψη υποδομών αλλά από τη σταδιακή απειλή συρρίκνωσης της «πρώτης ύλης»: των ίδιων των παιδιών.
Η εικόνα αυτή καταδεικνύει ότι, παρότι η Πελοπόννησος δεν βρίσκεται σε φάση έντονης συρρίκνωσης στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, η δυναμική της παραμένει ασθενέστερη σε σχέση με άλλες Περιφέρειες, γεγονός που συνδέεται τόσο με τις δημογραφικές εξελίξεις όσο και με τη συνεχιζόμενη εσωτερική μετανάστευση μαθητών προς τα μεγάλα αστικά κέντρα.
Η πολιτεία καλείται να διαβάσει πίσω από τους αριθμούς της ΕΛΣΤΑΤ και να δώσει κίνητρα ώστε τα σχολεία της περιφέρειας να παραμείνουν ζωντανά κύτταρα των τοπικών κοινωνιών.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου