Το πρόβλημα με τα εγκαταλελειμμένα κτίρια δεν αφορά μόνο το κέντρο της πρωτεύουσας. Αποτελεί μια εθνική απειλή που ταλαιπωρεί κάθε δήμο της χώρας. Η πρόσφατη αυτοψία του Action 24 στην Αθήνα αποκάλυψε το μέγεθος του κινδύνου. Σε έναν μόνο δρόμο εντοπίστηκαν 20 ετοιμόρροπα ακίνητα. Οι πολίτες περνούν καθημερινά κάτω από μπαλκόνια και μαρμάρινες μετόπες που κρέμονται από μια κλωστή.
Το κόστος που «πνίγει» τις τοπικές αρχές
Η πολιτικός μηχανικός Έλενα Χατζηνικολάου, έθεσε το ζήτημα στην πραγματική του βάση. Δεν μιλάμε απλώς για παλιά κτίρια. Αναφερόμαστε σε κατασκευές που βρίσκονται σε κατάσταση «ετοιμόρροπου», μια τεχνική ορολογία που συνεπάγεται άμεσο κίνδυνο κατάρρευσης. Η ίδια υπενθύμισε με νόημα πως το θέμα επανέρχεται στη δημοσιότητα μόνο όταν υπάρχουν θύματα. Η εμπειρία της από προηγούμενες αυτοψίες είναι αποκαλυπτική.
Οι δήμοι όμως βρίσκονται μπροστά σε ένα οικονομικό βουνό. Ο αντιδήμαρχος Αθηναίων Παναγιώτης Χαρλαύτης υπολόγισε πως η αποκατάσταση των κτιρίων σε έναν και μόνο δρόμο μπορεί να ξεπεράσει τα 10 εκατομμύρια ευρώ. Είναι προφανές ότι οι τοπικοί προϋπολογισμοί δεν αντέχουν τέτοια βάρη.
Το ανθρώπινο δυναμικό των υπηρεσιών δεν επαρκεί για να ελέγξει το χάος της εγκατάλειψης. Πολλοί ιδιώτες τοποθετούν πρόχειρα προστατευτικά και τα αφήνουν εκεί για δεκαετίες. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου τα πρόστιμα για κατάληψη πεζοδρομίου φτάνουν τις 100.000 ευρώ, όμως το κτίριο παραμένει ερείπιο.
Το νομικό οπλοστάσιο και τα κενά του
Η πολιτικός μηχανικός ‘Ελενα Χατζηνικολάου ξεκαθαρίζει ότι το Υπουργείο Περιβάλλοντος έχει δώσει το δικαίωμα στους δήμους να παρεμβαίνουν. Μπορούν να καταγράφουν τα ακίνητα, να επιβάλλουν μέτρα ασφαλείας και να προχωρούν σε κατεδαφίσεις. Η μηχανικός ήταν σαφής. Αν η αρμόδια επιτροπή αποφανθεί πως ένα κτίριο είναι επικίνδυνο, ο δήμος έχει τη δύναμη να προχωρήσει ακόμα και σε κατεδάφιση. Η ίδια επισήμανε πως η προστασία του πολίτη που περνά από κάτω είναι η απόλυτη προτεραιότητα. Παράλληλα, σημείωσε πως υπάρχει διαφορά στη διαχείριση των διατηρητέων, όπου απαιτείται η εμπλοκή του Υπουργείου Πολιτισμού, αλλά αυτό δεν αναιρεί την επικινδυνότητα της κατάστασης
Ο δήμος Αθηναίων από την πλευρά του έχει ήδη γκρεμίσει 45 επικίνδυνα κτίσματα. Μεγάλο πρόβλημα όμως εστιάζεται και στα διατηρητέα. Εκεί την πρώτη λέξη έχει το Υπουργείο Πολιτισμού. Ακόμα κι αν ένα διατηρητέο είναι έτοιμο να πέσει στο κεφάλι ενός περαστικού, οι διαδικασίες είναι εξαιρετικά αργές. Παράλληλα, εδώ και δέκα χρόνια αναμένεται ένα θεσμικό πλαίσιο που θα επιτρέπει στους δήμους να αξιοποιούν αυτά τα ακίνητα. Η προσπάθεια αυτή παραμένει στάσιμη, στερώντας από τις πόλεις πολύτιμους πόρους και ασφάλεια.
Ενδιαφέρον είχε η επισήμανσή της για τη δυνατότητα αξιοποίησης αυτών των κτιρίων. Ενώ ο δήμος υποστηρίζει πως δεν υπάρχει πλαίσιο αποκατάστασης και χρήσης για βάθος πεντηκονταετίας, η κα Χατζηνικολάου επέμεινε πως υπάρχει θεσμικό υπόβαθρο που καλύπτει τους δήμους να παρέμβουν δραστικά και να αξιοποιήσουν τα ακίνητα. Για την ίδια, η καταγραφή και ο έλεγχος των ετοιμόρροπων δεν είναι προαιρετική διαδικασία, αλλά υποχρέωση της πολιτείας για να μη θρηνήσουμε άλλα θύματα.
Η παγίδα της πολυιδιοκτησίας
Στις περισσότερες περιπτώσεις οι δήμοι κυνηγούν «φαντάσματα». Η πολυιδιοκτησία και οι κληρονόμοι που πολλές φορές ζουν στο εξωτερικό μπλοκάρουν κάθε προσπάθεια συνεννόησης. Όσο οι ιδιοκτήτες τσακώνονται ή αδιαφορούν, η φθορά συνεχίζεται.
Οι τεχνικές υπηρεσίες των δήμων περιορίζονται συχνά στη διαβίβαση των φακέλων στον εισαγγελέα. Αυτή είναι η τελευταία γραμμή άμυνας για να πιεστεί ο ιδιοκτήτης να αναλάβει την ευθύνη του. Μέχρι τότε, η δημόσια ασφάλεια παραμένει όμηρος της γραφειοκρατίας και της οικονομικής αδυναμίας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου